Acı Çiğdem

Acı Çiğdem

Acı ÇiğdemAcı Çiğdem
(Colchicum autumnale)

Zambakgiller familyasındandır. Güz çiğdemi de denir. Diğer adları Morca, Çakal çiğdemi, Katır çiğdemi, Sonbahar nergisi, Kalk git, Var git, Mahrut, Sürincan, it boğan. Mahmur çiçeği. (Bitkinin bilimsel adı, Doğu Karadeniz ile Güney Kafkasya arasında kalan, bugün Batum ile Poti arasına tekabül eden yerin tarihteki adı olan Kolchis’ten gelmektedir.)
10-30 cm boylarında, soğanımsı yumrulu, çok yıllık, otsu bir bitkidir. 20-30 cm uzunluğundaki yapraklar ve meyveler ilkbaharda çıkarken; morumsu pembe çiçekler yaz sonunda açar: Ağustos-ekim. Meyve 3 gözlü ve çok tohumludur. Tohumlar 2-3 mm çapında, küremsi, kırmızımtırak-esmer, sert, kokusuz ve acı lezzetlidir. Toprağa haziran-temmuz aylarında düşerler.
Acı çiğdemin tohumları tanen, sabit yağlar, şeker ve colchicine (kolşisin) ile demecolcine adlı alkaloitler; yumrusu yine colchicine, inolin, asporogin, nişasta ve şeker içerir.
Bu tohumlarla yumru kökün; ağrı kesici, kabızlık giderici, idrar artırıcı, terletici etkileri vardır. Romatizma, gut ve behçet hastalıklarına karşı etkilidir.
Halk arasında romatizma ağrılarını dindirmek için cilde dışardan uygulanır. Bunun için bir tutam acı çiğdem tohumuyla iki-üç diş sarımsak birlikte dövülür, ortaya çıkan sulu karışım bir tülbende emdirilir, tülbent ağrıyan yere sarılır. Bu işleme bir hafta-on gün devam edilir.
Ağızdan alınması çok tehlikeli olmasına rağmen, tarihin derinliklerinden bu yana çeşitli uygarlıklarda, hekim denetiminde, gut hastalığının tedavisinde acı çiğdemden yararlanılmıştır. Damla hastalığı ya da nikris de denen bu hastalığın ayak başparmağı ya da bilekte ortaya çıkan şiddetli krizine karşı, acı çiğdem oldukça etkilidir.
Günümüz tıp bilimi bu değerli ama tehlikeli eczadan (drog) gerektiği gibi yararlanmaktadır. Ancak dikkat, doz aşılırsa tehlike ortaya çıkmakta, zehirlenme olmaktadır!

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ