Kanser Hastalığının Özellikleri

Kanser Hastalığının Özellikleri

Bugün bir çok önemli ve salgın hastalıkların sebebi bilinmek­tedir. Meselâ, tifo hastalığı veya kolera hastalığı gibi. Bunlar uygulanmadığı ve hastalıklar kendi hallerine bırakıldığı taktirde ölüm kaçınıl­maz birer sonuç olmaktadır. Bunlara benzeyen daha nice hastalık­ları sayabiliriz.

Kanser ise bir hücre hastalığıdır. Hücrelerin anarşik bir şekil­de, çılgınca çoğalma sonucu büyümesi ve bir urun (tümörün) mey­dana gelmesidir, böylece diğer önemli ve salgın hastalıklar gibi se­bebi bilinen bir mikrop değildir. Kesin sebebi bilinmemekle beraber bir çok iç ve dış faktörlerin, karsinojenik maddelerin hücreleri etkiliyerek bunların normal kurallar dışı, hudut tanımayan ve anormal bir şekilde büyümelerine ve çoğalmalarına sebep olmaktadırlar.

Bu faktörlerin sayılan bir hayli olduğu gibi, listeye araştırmalar sonucu yenileri de eklenmektedir. Bunların tıbbî ve kimyasal adlarını kul­lanmadan, büyük bir kısmını kanserin sebepleri konusunda sırala­dık, işte bu nedenledir ki, kanser bir değil yüz değişik hastalıktır der­ler.
Kanserin tek bir sebebi olmadığı ve ancak bir grup sebeplerin bir araya gelme sonucu hastalık ortaya çıktığından, insan kanseri çok faktörlü bir hastalıktır. Meselâ, ailede birden fazla kanser gö­rülmesi ancak, o ailenin fertlerinde kansere karşı bir meylin olduğu­nu gösterebilir.

Bu ise tek başına hastalığın muhakkak çıkacağını ispatlamaz. Diğer bir çok faktörlerin de aynı zamanda etkili olmala­rı gerekir, kanserin oluşması için. Bu görüşün tersi de doğrudur. Yani kainserojen bir çok faktörler bir insanı sürekli bir şekilde etkilerlerse, ailede kansere karşı bir meyli olmasa da, ailede hiç kan­ser görülmemiş ise de, kanser oluşabilir.

Kanser, vücudun herhangi bir organından veya dokusundan kö­kenini alabilir. Böylece, kanserler çaktıkları, kökenini aldıkları organ­lara ve dokulara göre adlandırılırlar. Bu nedenle, tıp dilinde kanse­rin bir çok adları vardır.
Tüm kanserler veya sarkomlar aynı süratle büyüp gelişmezler

ve aynı derecede tahrip yapmazlar veya yavrulamazlar Bazı tür kan­serler veya sarkomlar diğerlerine oranla çok daha, süratli, bazıları ise daha yavaş büyürler. Bazan da kendiliklerinden büyümenin yıl­larca durduğu ve hatta yavaş yavaş vücudun bunları yendiği ve yok olduktan da görülmektür. Dı’ğer taraftan bir süre büyüdükten sonra Uzun bir zaman sessiz, rareketsiz ve uykuda kalıp sonradan tekrar faaliyete geçenleri de olmuştur. Yine kökenini aldığı hücrelere göre bazı kanserler sert bazıları ise yumuşak karakterdedirler.

Bu ayırımlarda önemli olan kanserin nerede ve ne tip hücreden başladığı, çekirdeklerin özellikleri, bunların çevrelerinden beslenme olanakları, iç ve dış etkiler, hastanın yaşı, hormonal etkinlik, örf ve âdetler, alışkanlıklar, ırk ve bölge gibi”çeşitli faktörler rol oynarlar. Bu özelliklere ileride organ kanserlerini teker teker eie aldığımızda değineceğiz. Ancak, burada küçük bir örnek vererek iki tip kanser arasındaki farkı belirtmek isteriz.

Dokuları oluşturan milyonlarca hücreler yan yana oldukları gibi, üst üste ve kat kat da yer almış­lardır. Bir bina duvarında tuğlaların yan yana ve üst üste konulduk­ları gibi. ince olarak gördüğümüz deri de böyledir, üst üste dizilmiş bir kaç kat hücrelerden oluşmuştur. Cildin en üst tabakasından kö­kenini alan kanserler çok habistirler. Oysa cildin en alt tabakasın­dan kökenini alan kanseler ise nisbeten selimi tabiattadırlar ve çok geç yavrularlar {metastaz) yaparlar.

Burada yavrulama ile ilgili bir hususu açıklamakta yarar vardır. Halk arasında, kanserle ilgili olarak erkeği veya dişisi diye bazan söz edilir. Oysa bu gerçek dışıdır ve kanserde erkek veya dişi diye bir ayının yoktur. Ancak, bazı tür kanserlerin yavrulamaları daha erken gö­rülmektedir, diğerlerine kıyasla. Teşhiste geç kalınmış ve yayrulamış vakalara dişi cinsi, erken teşhis edilmiş ve henüz yavrulama yer al­mamış vak’alara da ekerk cinsi diye halk arasındaki ayırım bundan ileri gelmektedir.

Karsinojen maddeler hücreleri üç şekilde etkiler: Yapısal değişik­likler, fonksiyonal değişiklikler ve biyo kimyasal değişiklikler. Bugün herkesin üzerinde durduğu husus şudur: inanılmayacak kadar çok ve çeşitli olan kimyasal, fiziksel ve biyolojik karsinojeınik etkenlerin sonuçç olarak hücrelerde aynı derişikliği nasıl husule getirmeleridir.

Genel olarak tüm ateşli ve salgın hastalıkların her birinin ayrı ay­rı ve değişik kuluçka devreleri vardır. «Bu, hastalığı yapan mikrobun veya virüsün vücuda girmesiyle, hastalık belirtilerinin ve semptomlarının meydana çıkması arasında geçen müddettir. Bunlardan bir kaç örnek vermek isteriz :

Dİfteri’de 2 İle 5 gün arasıdır,
Dizanteri’de 1 ile 7 gün arasıdır,
Kolera’da  birkaç saat ile 5 gün arasıdır,
Su çiçeğinde 2 Üs 3 hafta arasıdır,
Grip’te  1 ile 4 gün arasıdır,
Tifo’da 1ü i’e 14 gün arasıdır,
Gonore’de  1 i’c 3 gün arasıdır,
Sifilis’de genellikle 3 haftadır.

Görüldüğü gabi bu hastalıklarda kuluçka devreleri birkaç saat i!e bir kaç hafta arasında değişmektedir. Sayamadığımız diğer bütün hastalıklarda da bu devreler çok değişiktir.
Oysa, kanser hastalığının diğer bir özelliği de, böyle bir kuluçka devriminin bulunmamasıdır. Karsinojenik faktörlerin etkilediği zaman­la, hücrelerde başlayan çoğalma yani hastalığın başlaması arasındaki zaman çok değişiktir. Kanserin gizli, belirti göstermiyen bu durgunluk süresinde LATENT dönemi denir.

Birkaç örnek vermek faydalı olur-ikinoi Dünya Harbinde Negasaki ve Hiroşima’ya atılan atom bomba­sından 7 Ne 9 sene sonra oradaki halkla lösemi teşhis edilmiştir. Di­ğer bir örnek, boyuna yapılan ışınlamadan 8 yıl sonra tiroid tümörünün görülmesidir. Bir örnek daha, hamile .kadınlara verilen ‘hormonların sonucu olarak doğumdan yıllar sonra, genç kızlarda vajen (hazne) kanserinin görülmesidir. Şu halde kanserin ortaya çıkması için, karsinojenlerin dozu (miktarı), zamanı ve sürekliliği gibi çivili faktörler rol oynar. Tahriş yapan bir faktörün, foir defa yaptığı etki ile sürekli etkisi arasında sonuç bakımından çok fark vardır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ