Zülümba

Zülümba

Zencefilgiller familyasındandır. Diğer adlar; Cedvar, Ceduvar, Zidvar, Zalumba, Mühürlü zulumba, Zulumbat kökü, Yer kabuğu. 160-200 cm boylarında, saplı, iri, yumurtamsı ya da eliptik yapraklı, ağustos-eylül aylarında ilginç, pembe çiçekler açan, köksaplı (rizom), çok yıllık otsu bir bitkidir.
Çin, Hindistan ve Doğu Hint adalarında yetişen bitkinin yuvarlak ya da uzun köksapları, 4 cm’lik uzunluk ve 1-2 cm genişlikteki parçalar halinde işlem görür.

Zülümba Otu Bitkisi


Kokusu zencefili çağrıştırır, lezzeti biraz acıdır.
Bileşiminde reçine ve uçucu yağ; uçucu yağın içinde de bomeol, camphen, cineol ve seskiterpenaikol bulunur.
Uyarıcı, iştah açıcı, sindirim kolaylaştırıcı, idrar, balgam ve gaz söktürücü, basuru ve egzamayı iyileştirici bir baharattır.

Günde birkaç kez, toplam 0.5-1 gram, toz halinde alınırya da 20-50 gramlık bitki 1 litre (5 bardak) kaynar suyla demlenerek günde iki-üç kez birer bardak içilir.
Bir miktar dövülmüş zulumbanın nöbet şekeriyle karıştırılıp sabahları aç karna birer kaşık içilmesi basura ve mide rahatsızlıklarına iyi gelir.

Kavrulup el değirmeninde çekilmiş zulumbanın borik asit, vazelin ve gliserinle karıştırılıp egzamalı yere sürülmesi de bu cilt rahatsızlığının giderilmesini sağlar. Ünlü islam hekimi Razi (854-932) de, “Basura karşı günde üç çay kaşığı zulumba tozu içiniz” demiştir.
Zulumba ünlü Mesir macununun oluşumuna giren 41 çeşit baharattan biridir. Burada bizim de 841 ‘inci dostumuz ve otumuz oldu…

Mesir Macunu

Yavuz Sultan Selim’in (1524-1574) eşi -Kanuni’nin annesi- Hafsa Sultan
rahatsızlanınca Manisa’da bulunan Sultan Camiine bağlı medresenin başındaki Merkez Efendi 41 çeşit baharattan bir macun hazırlar, bunu yiyen Hafsa Sultan iyileşir. Şifalı etkisi kulaktan kulağa yayılan macuna talep artar ve halka dağıtılmaya başlanır. Bu gelenek her yıl nevruzda sembolik olarak Manisa’da yaşatılır ve adı geçen caminin kubbelerinden halka avuç avuç mesir macunları saçılır.

Macunda bulunan baharat maddeleri biraz tevatür bir şekilde sayılır. Anason, çam sakızı, çiçek otu, çivit, çöpçini, dâr-ı fülfül, eskir, galanga, günbalı, hardal, havlıcan, hindistancevizi, hindistançiçeği, hıyarşembe, karabiber, karanfil, kebabiye, kimyon, kişniş, kırım tartar, kakule, limon kabuğu, limon tuzu, meyan balı, portakal kabuğu, ravent, rezene, sarı haille, samlı, şeker, tarçın, tarçın çiçeği, tekemercini tohumu, tiryak, üdül kahr (nezle otu), vanilya, yenibahar, zafran, zencefil, zerdeçal ve zulumba.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ